{"id":25519,"date":"2023-11-20T05:00:00","date_gmt":"2023-11-20T04:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/sii.pl\/blog\/?p=25519"},"modified":"2023-11-15T15:42:33","modified_gmt":"2023-11-15T14:42:33","slug":"lowcy-duchow-w-walce-z-zaburzeniami-pola-elektromagnetycznego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sii.pl\/blog\/lowcy-duchow-w-walce-z-zaburzeniami-pola-elektromagnetycznego\/","title":{"rendered":"\u0141owcy duch\u00f3w w walce z zaburzeniami pola elektromagnetycznego"},"content":{"rendered":"\n<p>Chyba ka\u017cdemu z nas zdarzy\u0142o si\u0119 spotka\u0107 ze zjawiskiem zak\u0142\u00f3ce\u0144 na ekranie telewizora, kt\u00f3re powstaj\u0105 w momencie w\u0142\u0105czenia w domu starszej daty odkurzacza albo robota kuchennego. Niejedna osoba zauwa\u017cy\u0142a wyra\u017ane pogorszenie odbioru radiostacji w samochodowym radiu po w\u0142\u0105czeniu do gniazda zapalniczki \u0142adowarki do smartfona (zw\u0142aszcza mowa tu o urz\u0105dzeniach niskiej jako\u015bci, klasy tzw. \u201eno name\u201d). Sprz\u0119t elektroniczny uszkodzony szeroko rozumianymi przepi\u0119ciami w sieci zasilaj\u0105cej r\u00f3wnie\u017c nie nale\u017cy do rzadko\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Wszystkie te problemy maj\u0105 zwi\u0105zek ze \u015brodowiskiem elektromagnetycznym, w kt\u00f3rym pracuj\u0105 urz\u0105dzenia, a s\u0105 wynikiem <strong>braku kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej<\/strong> mi\u0119dzy poszczeg\u00f3lnymi sprz\u0119tami oraz \u015brodowiskiem je otaczaj\u0105cym. Zjawiska, kt\u00f3re rz\u0105dz\u0105 \u015bwiatem kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej (ang. EMC, ElectroMagnetic Compatibility) <strong>nie s\u0105 widoczne go\u0142ym okiem<\/strong>. To duchy, kt\u00f3re kr\u0105\u017c\u0105 w najmniej oczekiwanych miejscach szeroko poj\u0119tego eteru. A konkretniej \u2013 to nieoczkiwane <strong>zmiany, zaburzenia pola elektromagnetycznego<\/strong>. <\/p>\n\n\n\n<p>Ich \u017ar\u00f3d\u0142em s\u0105 oddzia\u0142ywuj\u0105ce wzajemnie na siebie urz\u0105dzenia, ale pow\u00f3d ich powstawania nie jest intencj\u0105 \u017cadnego z konstruktor\u00f3w tych sprz\u0119t\u00f3w. Przeciwnie \u2013 ca\u0142y sztab in\u017cynier\u00f3w, pocz\u0105wszy od designer\u00f3w, przez layouter\u00f3w, programist\u00f3w, a sko\u0144czywszy na personelu laboratori\u00f3w bada\u0144 EMC, podejmuje walk\u0119 maj\u0105c\u0105 na celu wyeliminowanie tych niepo\u017c\u0105danych fenomen\u00f3w. To <strong>prawdziwi \u0142owcy duch\u00f3w<\/strong> i mamy ich ca\u0142kiem sporo w szeregach Sii.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Podzia\u0142 \u201educh\u00f3w\u201d<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Na pocz\u0105tku podzielmy nasze duchy ze wzgl\u0119du na:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\" type=\"1\">\n<li>Pochodzenie:\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>mog\u0105 one rodzi\u0107 si\u0119 wewn\u0105trz zaprojektowanego urz\u0105dzenia i propagowa\u0107 si\u0119 do \u015bwiata zewn\u0119trznego, wp\u0142ywaj\u0105c na prac\u0119 pozosta\u0142ych urz\u0105dze\u0144 w otoczeniu. Nazywamy je <strong>emisjami<\/strong> (ang. emissions),<\/li>\n\n\n\n<li>mog\u0105 pochodzi\u0107 ze \u015bwiata zewn\u0119trznego i atakowa\u0107 nasze urz\u0105dzenie. Nazywamy je <strong>nara\u017ceniami<\/strong>, a zdolno\u015b\u0107 do obrony przed nimi \u2013 <strong>odporno\u015bci\u0105<\/strong> (w j\u0119zyku angielskim odwrotnie \u2013 susceptibility, czyli podatno\u015b\u0107).<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n\n\n\n<li>Drog\u0119 podr\u00f3\u017cowania (wnikania i wyp\u0142ywania z projektowanego urz\u0105dzenia):\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>je\u017celi drog\u0105 przenikania jest pole elektromagnetyczne wok\u00f3\u0142 urz\u0105dzenia, a wi\u0119c \u015bcie\u017cka radiowa, m\u00f3wimy o emisjach i odpowiednio odporno\u015bci <strong>promieniowanej<\/strong> (ang. radiated),<\/li>\n\n\n\n<li>je\u017celi drog\u0105 przenikania s\u0105 przewody zasilaj\u0105ce i komunikacyjne pod\u0142\u0105czone do urz\u0105dzenia, m\u00f3wimy o emisjach i odporno\u015bci <strong>przewodzonej<\/strong> (ang. conducted).<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p>Przed tymi w sumie czterema rodzajami zjawisk \u201eparanormalnych\u201d bronimy si\u0119, zapobiegamy ich powstawaniu, wykrywamy w badaniach i niwelujemy do osi\u0105gni\u0119cia bezpiecznego poziomu. Ca\u0142a <strong>walka rozpoczyna si\u0119 ju\u017c na etapie projektowania.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Zapobieganie przekroczeniom w procesie projektowym<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-1024x576.jpg\" alt=\"Zapobieganie efektowi domina\" class=\"wp-image-25633\" width=\"614\" height=\"345\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-1024x576.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-300x169.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-768x432.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-1536x864.jpg 1536w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-2048x1152.jpg 2048w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-555x312.jpg 555w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1-1-1920x1080.jpg 1920w\" sizes=\"(max-width: 614px) 100vw, 614px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 1 Zapobieganie efektowi domina<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>W codziennej pracy projektant hardware kieruje si\u0119 przede wszystkim spe\u0142nieniem wymog\u00f3w funkcjonalnych i ekonomicznych narzuconych przez zamawiaj\u0105cego. Tym niemniej na ka\u017cdym kroku musi mie\u0107 z ty\u0142u g\u0142owy my\u015bl, \u017ce efekt jego pracy b\u0119dzie poddawany bardziej lub mniej restrykcyjnym <strong>testom EMC<\/strong>. W Sii zwracamy szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na dob\u00f3r komponent\u00f3w elektronicznych, zw\u0142aszcza w kontek\u015bcie spe\u0142nienia norm emisyjno\u015bci oraz odporno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Dobre praktyki<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>W przypadku zapewnienia odporno\u015bci <strong>kluczowe wydaje si\u0119<\/strong> zabezpieczenie obwod\u00f3w wej\u015bciowych przed gwa\u0142townymi skokami, zanikami i zapadami napi\u0119cia, jak r\u00f3wnie\u017c zak\u0142\u00f3ceniami typu common i differential. Dobr\u0105 praktyk\u0105 projektow\u0105 jest stosowanie filtr\u00f3w (cz\u0119sto wyst\u0119puj\u0105cych jako gotowe podzespo\u0142y) w obwodach wej\u015bciowych zasilania i komunikacji. Wa\u017cne jest stosowanie koralik\u00f3w ferrytowych na liniach zasilania i diod TVS chroni\u0105cych przed przepi\u0119ciami.<\/p>\n\n\n\n<p>Wszechobecno\u015b\u0107 kondensator\u00f3w odsprz\u0119gaj\u0105cych nie podlega w zasadzie dyskusji, jednak nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na ich parametry. Cz\u0119sto okazuje si\u0119, \u017ce powy\u017cej jakiej\u015b cz\u0119stotliwo\u015bci impedancja takiego elementu potrafi wzrosn\u0105\u0107 na tyle, \u017ce jest on ju\u017c bardziej cewk\u0105 ni\u017c kondensatorem.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Mo\u017ce warto dla lepszej kontroli impedancji<\/strong> rozbi\u0107 pojedynczy kondensator na dwa umieszczone r\u00f3wnolegle? Co do zasady, umieszczaj\u0105c w schemacie urz\u0105dzenia jakikolwiek element pasywny, nale\u017cy bra\u0107 pod uwag\u0119 wszystkie jego parametry paso\u017cytnicze. W zestawieniu z innymi mog\u0105 one tworzy\u0107 <strong>niechciane obwody rezonansowe<\/strong> b\u0119d\u0105ce \u017ar\u00f3d\u0142em emisji, b\u0105d\u017a te\u017c wzbudzaj\u0105ce si\u0119 pod wp\u0142ywem zak\u0142\u00f3ce\u0144 pochodz\u0105cych z innych \u017ar\u00f3de\u0142 na tej samej p\u0142ytce PCB.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-1024x721.jpg\" alt=\"Schemat uk\u0142adu elektronicznego \" class=\"wp-image-25636\" width=\"617\" height=\"434\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-1024x721.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-300x211.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-768x541.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-1536x1082.jpg 1536w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/2-1-2048x1443.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 617px) 100vw, 617px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 2 Schemat uk\u0142adu elektronicznego<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Przetwornice DC\/DC<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>W czasach wielkiej popularno\u015bci urz\u0105dze\u0144 zasilanych bateriami, wszechobecne s\u0105 <strong><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/jak-wykonac-pomiary-stabilnosci-przetwornicy-dc-dc\/\" target=\"_blank\" aria-label=\" (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\">przetwornice DC\/DC<\/a><\/strong>, kt\u00f3re ze wzgl\u0119du na charakter pracy polegaj\u0105cy na szybkim prze\u0142\u0105czaniu pr\u0105d\u00f3w i napi\u0119\u0107, stanowi\u0105 potencjalne \u017ar\u00f3d\u0142o zak\u0142\u00f3ce\u0144. Niejednokrotnie jako niechciana emisja objawia si\u0119 zaburzenie o cz\u0119stotliwo\u015bci kt\u00f3rej\u015b z harmonicznych podstawowej cz\u0119stotliwo\u015bci pracy przetwornicy.<\/p>\n\n\n\n<p>Warto wnikliwie przegl\u0105da\u0107 noty katalogowe, cz\u0119sto s\u0105 w nich wskaz\u00f3wki, jakich element\u00f3w zewn\u0119trznych u\u017cywa\u0107 albo w jaki spos\u00f3b wykona\u0107 layout takiej przetwornicy na PCB tak, by zapewni\u0107 minimum emisji. R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 rozwi\u0105za\u0144 projektowych jest bardzo du\u017ca i nie zawsze to, co sprawdza si\u0119 w jednym designie, ma zastosowanie w innych. Przeciwnie, mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 negatywnie.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Linie zegarowe<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Wymagaj\u0105ce szczeg\u00f3lnej troski s\u0105 wszelkiego rodzaju linie zegarowe, na kt\u00f3rych z du\u017c\u0105 pr\u0119dko\u015bci\u0105 przesy\u0142ane s\u0105 prostok\u0105tne sygna\u0142y. O ile nawet cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 podstawowa tych sygna\u0142\u00f3w nie jest du\u017ca, o tyle z racji swojego kszta\u0142tu poziom harmonicznych, zw\u0142aszcza wy\u017cszego rz\u0119du takiego sygna\u0142u, jest stosunkowo wysoki. Wystarcza to do wygenerowania emisji wykraczaj\u0105cych poza dopuszczalny zakres. <\/p>\n\n\n\n<p>O ile wy\u015bledzenie ich na ekranie analizatora widma jest \u0142atwe (stanowi\u0105 one oddalony od siebie o warto\u015b\u0107 wielokrotno\u015bci cz\u0119stotliwo\u015bci podstawowej zegara szereg pr\u0105\u017ck\u00f3w na osi cz\u0119stotliwo\u015bci), o tyle <strong>redukcja<\/strong> na p\u00f3\u017aniejszym etapie projektowania <strong>jest utrudniona<\/strong>. Warto tam, gdzie to mo\u017cliwe dok\u0142ada\u0107 elementy zmniejszaj\u0105ce czas narastania zbocz zegarowych takie jak filtry RC.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-1024x683.jpg\" alt=\"Ekran analizatora widma z wybijaj\u0105cym si\u0119 ponad szum t\u0142a pr\u0105\u017ckiem cz\u0119stotliwo\u015bci \" class=\"wp-image-25638\" width=\"486\" height=\"324\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-300x200.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-768x512.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/fragment-modern-digital-oscilloscope-scientific-measuring-equipment-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 486px) 100vw, 486px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 3 Ekran analizatora widma z wybijaj\u0105cym si\u0119 ponad szum t\u0142a pr\u0105\u017ckiem cz\u0119stotliwo\u015bci<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>P\u0142ytka PCB<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Przejd\u017amy do kolejnego etapu, na kt\u00f3rym czeka wiele pu\u0142apek zwi\u0105zanych z zapewnieniem kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej. Mowa o <a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wyszukiwarka\/PCB\/\" target=\"_blank\" aria-label=\" (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\">projektowaniu p\u0142ytki PCB<\/a>, a wi\u0119c rozmieszczeniu element\u00f3w i poprowadzeniu po\u0142\u0105cze\u0144 mi\u0119dzy nimi.<\/p>\n\n\n\n<p>Od razu mo\u017cemy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na linie zegarowe, o kt\u00f3rych mowa przed chwil\u0105. Co do zasady nale\u017cy zadba\u0107, by <strong>\u015bcie\u017cki linii zegarowych by\u0142y mo\u017cliwie najkr\u00f3tsze<\/strong> i zawiera\u0142y minimum przelotek. Warto jest te\u017c otacza\u0107 je barierami w postaci wylewek masy i nie prowadzi\u0107 pod nimi ani nie krzy\u017cowa\u0107 na d\u0142u\u017cszych odcinkach innych \u015bcie\u017cek, zw\u0142aszcza przewodz\u0105cych sygna\u0142y analogowe (wskazane jest ca\u0142kowite odseparowanie sygna\u0142\u00f3w analogowych od cyfrowych poprzez wykorzystanie osobnej warstwy stackupu PCB do ich prowadzenia).<\/p>\n\n\n\n<p>W praktyce bowiem okazuje si\u0119, \u017ce ka\u017cdy odcinek \u015bcie\u017cki w obwodzie drukowanym to potencjalna \u201eantena\u201d, mog\u0105ca emitowa\u0107 zaburzenie elektromagnetyczne lub odbiera\u0107 fal\u0119 zaburzaj\u0105c\u0105 o stosownej d\u0142ugo\u015bci i \u201ewstrzykiwa\u0107\u201d j\u0105 do przewodzonego sygna\u0142u.<\/p>\n\n\n\n<p>Istotna jest d\u0142ugo\u015b\u0107 \u015bcie\u017cki, kt\u00f3ra zupe\u0142nie niezamierzenie mo\u017ce by\u0107 wielokrotno\u015bci\u0105 d\u0142ugo\u015bci fali jakiego\u015b zak\u0142\u00f3cenia. Czasami <strong>delikatna zmiana kszta\u0142tu i d\u0142ugo\u015bci<\/strong> mo\u017ce znacz\u0105co zmniejszy\u0107 poziom emisji. Ma to znaczenie, zw\u0142aszcza gdy mamy do czynienia z bardzo wysokimi cz\u0119stotliwo\u015bciami, gdzie \u017ar\u00f3d\u0142em emisji mo\u017ce by\u0107 nawet zbyt ostre za\u0142amanie \u015bcie\u017cki. \u017bartobliwie m\u00f3wi si\u0119, \u017ce <strong>fala \u201enie wyrabia\u201d na zakr\u0119cie<\/strong> i wypada z PCB. Wystarczy w takiej sytuacji \u015bcie\u017cki za\u0142amywa\u0107 \u0142agodnie, o ile to mo\u017cliwe stosowa\u0107 \u0142uki zamiast k\u0105t\u00f3w, ewentualnie \u015bcina\u0107 naro\u017cniki.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Przelotki w p\u0142ytce PCB<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Podobnie sytuacja ma si\u0119 z przelotkami. Ka\u017cda z nich mo\u017ce emitowa\u0107 zak\u0142\u00f3cenie, dlatego d\u0105\u017cy si\u0119 do stosowania jak najmniejszej ilo\u015bci tych element\u00f3w obwodu. Dodatkowo wprowadzaj\u0105 do \u015bcie\u017cki niechcian\u0105 indukcyjno\u015b\u0107, kt\u00f3ra staje na przeszkodzie sygna\u0142om o bardzo du\u017cej cz\u0119stotliwo\u015bci. To, mi\u0119dzy innymi, dlatego w przypadku po\u0142\u0105czenia kondensator\u00f3w odsprz\u0119gaj\u0105cych do wyprowadze\u0144 uk\u0142adu scalonego zaleca si\u0119 nie stosowa\u0107 przelotek, a d\u0142ugo\u015bci \u015bcie\u017cek minimalizowa\u0107. W skrajnym przypadku mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119, \u017ce przelotka tworzy obw\u00f3d rezonansowy z kt\u00f3rym\u015b z kondensator\u00f3w i nieszcz\u0119\u015bcie gotowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie oznacza to, \u017ce przelotki s\u0105 z\u0142em wcielonym ka\u017cdego obwodu PCB. Pe\u0142ni\u0105 nieocenion\u0105 rol\u0119 przy prowadzeniu barier masy wok\u00f3\u0142 \u015bcie\u017cek sygna\u0142\u00f3w wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci. Wype\u0142nienie nimi przestrzeni obszar\u00f3w wylanych mas\u0105 niweluje paso\u017cytnicze pojemno\u015bci tworz\u0105ce si\u0119 mi\u0119dzy s\u0105siaduj\u0105cymi ze sob\u0105 warstwami miedzi i stanowi drog\u0119 up\u0142ywu dla pr\u0105d\u00f3w zak\u0142\u00f3ce\u0144 wysokich cz\u0119stotliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Wra\u017cliwe \u015bcie\u017cki na p\u0142ytce PCB<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Wymienione wy\u017cej obszary miedzi o potencjale masy zasilania mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c kluczowe ze wzgl\u0119du na eliminacj\u0119 niechcianych emisji. Okazuje si\u0119 bowiem, \u017ce pr\u0105dy zak\u0142\u00f3ce\u0144 wysokich cz\u0119stotliwo\u015bci nie zawsze chc\u0105 p\u0142yn\u0105\u0107 \u015bcie\u017ckami przewidzianymi dla nich przez projektanta obwodu PCB. Bywa, \u017ce jak tytu\u0142owe duchy potrafi\u0105 przenika\u0107 przez \u015bciany z izolacji, wnika\u0107 do s\u0105siednich \u015bcie\u017cek powoduj\u0105c przes\u0142uchy i zak\u0142\u00f3cenia transmisji b\u0105d\u017a te\u017c jako drog\u0119 powrotu do \u017ar\u00f3d\u0142a wybra\u0107 woln\u0105 przestrze\u0144 ponad obwodem PCB (jako drog\u0119 o mniejszej impedancji, powoduj\u0105c niechcian\u0105 emisj\u0119 promieniowan\u0105).<\/p>\n\n\n\n<p>Otaczanie wra\u017cliwych \u015bcie\u017cek obszarami miedzi o potencjale masy, b\u0105d\u017a te\u017c wylewanie takich obszar\u00f3w bezpo\u015brednio pod nimi zapewnia drog\u0119 sp\u0142ywu zak\u0142\u00f3ce\u0144 do \u017ar\u00f3d\u0142a maj\u0105c\u0105 mo\u017cliwie najmniejsz\u0105 warto\u015b\u0107 impedancji.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-1024x683.jpg\" alt=\"P\u0142ytka PCB  z du\u017cymi powierzchniami masy z du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 przelotek \n\" class=\"wp-image-25640\" width=\"584\" height=\"389\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-1024x683.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-300x200.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-768x512.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-1536x1024.jpg 1536w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/3-1-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 584px) 100vw, 584px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 4 P\u0142ytka PCB\u00a0 z du\u017cymi powierzchniami masy z du\u017c\u0105 liczb\u0105 przelotek<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Oprogramowanie<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>A od strony oprogramowania? Wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce programi\u015bci s\u0105 po bezpiecznej stronie i duchy EMC im nie zagra\u017caj\u0105. Wbrew pozorom jest kilka dzia\u0142a\u0144, kt\u00f3re od strony oprogramowania mog\u0105 wp\u0142yn\u0105\u0107 zar\u00f3wno na emisj\u0119 jak i odporno\u015b\u0107 urz\u0105dzenia. Wcze\u015bniej by\u0142a mowa o liniach zegarowych \u2013 okazuje si\u0119, \u017ce wiele mikrokontroler\u00f3w posiada mo\u017cliwo\u015b\u0107 ustawiania stromo\u015bci zbocz generowanych sygna\u0142\u00f3w zegarowych. Dodatkowo wskazane jest przy wszelkiego rodzaju transmisjach szeregowych, korzysta\u0107 z najmniejszej mo\u017cliwej cz\u0119stotliwo\u015bci przesy\u0142ania danych.<\/p>\n\n\n\n<p>A w zakresie <strong>odporno\u015bci urz\u0105dzenia<\/strong>? Dobra programowa korekcja b\u0142\u0119d\u00f3w transmisji mo\u017ce wyeliminowa\u0107 wp\u0142yw zak\u0142\u00f3ce\u0144 na przewody sygna\u0142owe pod\u0142\u0105czone do urz\u0105dzenia. Tak samo wszelkie programowe mechanizmy eliminuj\u0105ce nieustalone stany na wej\u015bciach mikrokontrolera mog\u0105 uodporni\u0107 urz\u0105dzenie na efekt poddania go testom odporno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Ekran<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Mo\u017cna p\u00f3j\u015b\u0107 jeszcze dalej. Nawet in\u017cynierowie spoza bran\u017cy elektronicznej mog\u0105 mie\u0107 udzia\u0142 w zapewnieniu kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej. Ostateczn\u0105 barier\u0105 chroni\u0105c\u0105 obw\u00f3d elektroniczny przed niechcianymi zmorami, a jednocze\u015bnie zatrzymuj\u0105c\u0105 emisje promieniowane, jest szczelny ekran w postaci obudowy urz\u0105dzenia lub fragmentu p\u0142ytki. Tu pole do popisu mog\u0105 mie\u0107 konstruktorzy mechanicy.<\/p>\n\n\n\n<p>Z pozoru szczelne \u201epuszki\u201d mog\u0105 w niedoskona\u0142o\u015bciach po\u0142\u0105cze\u0144 tworzy\u0107 anteny szczelinowe, przez kt\u00f3re fale o bardzo wysokiej cz\u0119stotliwo\u015bci b\u0119d\u0105 \u201ewycieka\u0107\u201d na zewn\u0105trz urz\u0105dzenia. Z pomoc\u0105 przychodz\u0105 wszelkiego rodzaju <strong>uszczelnienia EMC<\/strong>, cz\u0119sto spotykane w postaci ponacinanych pask\u00f3w spr\u0119\u017cystej blachy, g\u0119stych metalowych siatek albo sznur\u00f3w uszczelniaj\u0105cych, zwieraj\u0105cych w swej strukturze w\u0142\u00f3kna przewodz\u0105ce. Takie uszczelki potrafi\u0105 \u0142\u0105czy\u0107 w sobie funkcj\u0119 zapewnienia elektrycznej ci\u0105g\u0142o\u015bci ekranu z wodo- i py\u0142oszczelno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Je\u017celi uznamy, \u017ce wszystkie \u015brodki prewencyjne w procesie projektowania zosta\u0142y zachowane, nie pozostaje nic innego, jak rzuci\u0107 nasze urz\u0105dzenie duchom na po\u017carcie. Na pocz\u0105tek w kontrolowanych warunkach <strong>laboratorium bada\u0144 EMC<\/strong>, kt\u00f3re wyposa\u017cone jest w <strong>szereg narz\u0119dzi walki<\/strong> o r\u00f3wnie dziwacznym wygl\u0105dzie i nazwach jak wyposa\u017cenie ekipy filmowych pogromc\u00f3w duch\u00f3w. Poni\u017cej kilka zda\u0144 na ten temat.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Normy i metody bada\u0144<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-1024x713.jpg\" alt=\"Weryfikacja projektu\" class=\"wp-image-25642\" width=\"507\" height=\"352\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-1024x713.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-300x209.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-768x535.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-1536x1070.jpg 1536w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/engineer-tech-tests-electronic-equipment-2048x1427.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 507px) 100vw, 507px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 5 Weryfikacja projektu<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Jak ju\u017c wspomnia\u0142em wcze\u015bniej, celem zabieg\u00f3w projektant\u00f3w w obszarze kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej jest zabezpieczenie pracy urz\u0105dze\u0144 przed wp\u0142ywem \u015brodowiska zewn\u0119trznego, a tak\u017ce zapewnienie bezpiecznego poziomu zak\u0142\u00f3ce\u0144 wprowadzanych do tego \u015brodowiska przez urz\u0105dzenie.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A jaki tak konkretnie poziom zaburze\u0144 mo\u017cemy uzna\u0107 za bezpieczny?<\/strong> Czy dla ka\u017cdego typu urz\u0105dzenia b\u0119dzie to jedna warto\u015b\u0107? Z biegiem lat r\u00f3\u017cne organizacje standaryzacyjne opracowa\u0142y dokumenty normatywne, w kt\u00f3rych dok\u0142adnie okre\u015blono poziomy emisji (przewodzonych i promieniowanych) jak r\u00f3wnie\u017c nara\u017ce\u0144 (w przypadku bada\u0144 odporno\u015bci), kt\u00f3rym sprosta\u0107 powinno badane urz\u0105dzenie (nazywane EUT \u2013 ang. equipment under test).<\/p>\n\n\n\n<p>Normy opisuj\u0105 r\u00f3wnie\u017c sposoby bada\u0144 oraz wyposa\u017cenie laboratoryjne konieczne do ich przeprowadzania tak, aby m\u00f3c zachowa\u0107 pe\u0142n\u0105 powtarzalno\u015b\u0107 wynik\u00f3w bada\u0144, niezale\u017cnie od tego, jakie laboratorium b\u0119dzie je przeprowadza\u0142o.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3\u017cne bran\u017ce stosuj\u0105 dedykowane <a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wyszukiwarka\/normy\/\" target=\"_blank\" aria-label=\" (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\">sobie normy<\/a> (na przyk\u0142ad standard przemys\u0142owy to EN IEC 61000-6-1 i inne z serii 61000, automotive to np. rodzina norm ISO 11451 (odpowiednio od 11451-1 do 11451-5), a military to MIL-STD-461 w r\u00f3\u017cnych wydaniach i pochodz\u0105ce od niej nasze NO-06-A200 i A500). Dob\u00f3r w\u0142a\u015bciwej normy do projektowanego urz\u0105dzenia jest nie lada wyzwaniem, zw\u0142aszcza kiedy zamawiaj\u0105cy projekt tego nie sprecyzuje.<\/p>\n\n\n\n<p>Urz\u0105dzenie mo\u017ce mie\u0107 wiele funkcji, co sprawia, \u017ce jedna norma nie wystarcza. Co wi\u0119cej, ze wzgl\u0119du na r\u00f3\u017cnorakie metody badawcze, urz\u0105dzenia spe\u0142niaj\u0105ce wymagania jednej normy niekoniecznie przejd\u0105 badania wykonane wed\u0142ug innej i w zasadzie nie da si\u0119 dokona\u0107 takiej \u201etranslacji\u201d.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Weryfikacja norm<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Maj\u0105c wybran\u0105 norm\u0119, a wi\u0119c rodzaj bada\u0144, zakres, sprz\u0119t i kryteria kwalifikacyjne, laboratorium bada\u0144 EMC przyst\u0119puje do ich wykonania.<\/p>\n\n\n\n<p>Wynik badania <strong>uznaje si\u0119 za pozytywny<\/strong> (&#8222;PASS&#8221;) z chwil\u0105, gdy:<\/p>\n\n\n\n<ol class=\"wp-block-list\" type=\"1\">\n<li>w przypadku bada\u0144 emisji (zar\u00f3wno przewodzonej jak i promieniowanej) poziom zarejestrowanego zak\u0142\u00f3cenia (czy to w eterze, czy w przewodach pod\u0142\u0105czonych do urz\u0105dzenia) nie przekracza okre\u015blonej w normie tzw. krzywej limitowej, a wi\u0119c zbioru pewnych granicznych warto\u015bci (r\u00f3\u017cni\u0105cych si\u0119 dla poszczeg\u00f3lnych zakres\u00f3w cz\u0119stotliwo\u015bci), powy\u017cej kt\u00f3rych nie powinien znale\u017a\u0107 si\u0119 poziom sygna\u0142u odebranego przez sprz\u0119t rejestruj\u0105cy laboratorium. W przypadku wyst\u0105pienia przekrocze\u0144 wynik badania jest negatywny (\u201efail\u201d).<\/li>\n\n\n\n<li>w przypadku bada\u0144 odporno\u015bci (analogicznie \u2013 przewodzonej i promieniowanej) o wyniku pozytywnym \u015bwiadczy niezachwiana praca urz\u0105dzenia w ca\u0142ym zakresie nara\u017ce\u0144, opisanych dla odpowiedniego przypadku w normie. Dzia\u0142anie urz\u0105dzenia monitorowane jest przez odpowiednio zabezpieczony sprz\u0119t testuj\u0105cy, dostarczony przez zlecaj\u0105cego badanie, w specyficznych przypadkach mo\u017ce by\u0107 to obserwacja organoleptyczna w wykonaniu przeszkolonego w tym zakresie przez zleceniodawc\u0119 badania personelu laboratorium. Jakiekolwiek odchy\u0142ki w pracy podlegaj\u0105 zanotowaniu przez nadzoruj\u0105cego badanie i zgodnie z programem bada\u0144 mog\u0105 spowodowa\u0107 niezaliczenie (\u201efail\u201d) testu. Niejednokrotnie zdarza si\u0119, \u017ce urz\u0105dzenie zostaje odes\u0142ane z laboratorium w przys\u0142owiowych \u201ekawa\u0142kach\u201d ze wzgl\u0119du na trwa\u0142e uszkodzenie w trakcie bada\u0144.<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Przebieg bada\u0144<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Badaniom poddawane jest samo urz\u0105dzenie, natomiast w sk\u0142ad tzw. setupu, czyli ukompletowania do bada\u0144 wchodz\u0105 r\u00f3wnie\u017c fragmenty wi\u0105zek zasilaj\u0105cych i komunikacyjnych. Obowi\u0105zkowo nale\u017cy przygotowa\u0107 sprz\u0119t steruj\u0105cy i monitoruj\u0105cy stan pracy badanego urz\u0105dzenia. Urz\u0105dzenie podczas bada\u0144 powinno znajdowa\u0107 si\u0119 w stanie normalnej pracy (w przypadku dost\u0119pnych kilku tryb\u00f3w, normy zalecaj\u0105 wybra\u0107 ten, kt\u00f3ry generuje najwi\u0119cej potencjalnych zak\u0142\u00f3ce\u0144). Wa\u017cne, \u017ce w przypadku zmiany oprogramowania w urz\u0105dzeniu b\u0105d\u017a rewizji hardware, badania powinny zosta\u0107 powt\u00f3rzone.<\/p>\n\n\n\n<p>Ze wzgl\u0119du na czas i koszt wykonywanych w akredytowanych laboratoriach bada\u0144 (jak r\u00f3wnie\u017c sam czas oczekiwania na dost\u0119pno\u015b\u0107 laboratori\u00f3w, kt\u00f3ry mo\u017ce si\u0119ga\u0107 kilkunastu tygodni), producenci urz\u0105dze\u0144 staraj\u0105 si\u0119 poddawa\u0107 badaniom ostateczne wersje swoich produkt\u00f3w. Modyfikacje na etapie bada\u0144 w laboratorium akredytowanym mog\u0105 okaza\u0107 si\u0119 kosztowne.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlatego wielu producent\u00f3w sprz\u0119tu decyduje si\u0119 na zorganizowanie <strong>we w\u0142asnym zakresie stanowisk do bada\u0144 in\u017cynierskich<\/strong>. Inwestuj\u0105c stosunkowo niewielkie \u015brodki, mo\u017cna wyposa\u017cy\u0107 si\u0119 w analizator widma i zestaw sond pola bliskiego skuteczny zw\u0142aszcza przy \u201enamierzaniu\u201d \u017ar\u00f3d\u0142a zak\u0142\u00f3ce\u0144 na p\u0142ytce PCB (mo\u017ce wskaza\u0107 na konkretny uk\u0142ad scalony albo \u015bcie\u017ck\u0119 na obwodzie drukowanym).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-scaled.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-1024x673.jpg\" alt=\"Kontrola przebieg\u00f3w na p\u0142ytce PCB\n\" class=\"wp-image-25646\" width=\"574\" height=\"377\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-1024x673.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-300x197.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-768x505.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-1536x1010.jpg 1536w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/senior-male-tech-works-hardware-repair-facility-2048x1347.jpg 2048w\" sizes=\"(max-width: 574px) 100vw, 574px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 6 Kontrola przebieg\u00f3w na p\u0142ytce PCB<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Kolejnym przydatnym sprz\u0119tem mo\u017ce by\u0107 ma\u0142a komora pomiarowa typu TEM.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/7.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/7.jpg\" alt=\"Komora TEM TekBox \u2013 tania i popularna do bada\u0144 in\u017cynierskich\" class=\"wp-image-25650\" width=\"495\" height=\"269\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/7.jpg 550w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/7-300x163.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 495px) 100vw, 495px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 7 <a href=\"https:\/\/ndn.com.pl\/12918-thickbox_default\/komory-tem-tekbox.jpg\" target=\"_blank\" aria-label=\"Komora TEM TekBox \u2013 tania i popularna do bada\u0144 in\u017cynierskich (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\" rel=\"nofollow\" >Komora TEM TekBox \u2013 tania i popularna do bada\u0144 in\u017cynierskich<\/a><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Innym, r\u00f3wnie wa\u017cnym elementem wyposa\u017cenia jest tzw. sie\u0107 sztuczna inaczej LISN (ang. Line Impedance Stabilization Network).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-full is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/8.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/8.jpg\" alt=\"LISN do bada\u0144 emisji przewodzonej\" class=\"wp-image-25652\" width=\"532\" height=\"193\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/8.jpg 796w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/8-300x109.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/8-768x279.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 532px) 100vw, 532px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 8 <a href=\"https:\/\/astat-emc.pl\/wp-content\/uploads\/Sie%C4%87-LISN-AMN.jpg\" target=\"_blank\" aria-label=\"LISN do bada\u0144 emisji przewodzonej (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\" rel=\"nofollow\" >LISN do bada\u0144 emisji przewodzonej<\/a><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Maj\u0105c zbadane odporno\u015b\u0107 i emisje promieniowane oraz emisje przewodzone, pozostaje podda\u0107 urz\u0105dzenie <strong>badaniu odporno\u015bci przewodzonej<\/strong>. Podstaw\u0105 s\u0105 tu generatory zaburze\u0144 oraz sieci sprz\u0119gaj\u0105ce CDN (ang. Coupling\/Decoupling Network) lub sondy iniekcyjne.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/684__05976.jpg\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/684__05976-1024x792.jpg\" alt=\"Sonda iniekcyjna\" class=\"wp-image-25533\" width=\"520\" height=\"401\" srcset=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/684__05976-1024x792.jpg 1024w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/684__05976-300x232.jpg 300w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/684__05976-768x594.jpg 768w, https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/684__05976.jpg 1280w\" sizes=\"(max-width: 520px) 100vw, 520px\" \/><\/a><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ryc. 9 <a href=\"https:\/\/cdn11.bigcommerce.com\/s-etcei11fxf\/images\/stencil\/1280x1280\/products\/2687\/5623\/684__05976.1685215145.jpg?c=1\" target=\"_blank\" aria-label=\"Sonda iniekcyjna (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\" rel=\"nofollow\" >Sonda iniekcyjna<\/a><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Tak wyposa\u017ceni w dziwaczne sprz\u0119ty \u2013 rodem z prawdziwego filmu o \u0142owcach duch\u00f3w \u2013 mo\u017cemy wyruszy\u0107 na wypraw\u0119 przeciwko nim. Ale jak mawia znane przys\u0142owie \u2013 <strong>lepiej<\/strong> <strong>(a tak\u017ce zdecydowanie taniej)<\/strong> <strong>zapobiega\u0107 ni\u017c leczy\u0107<\/strong>. Dlatego z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 preferowane jest branie pod uwag\u0119 kwestii kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej <strong>od pierwszych chwil realizacji projektu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Zako\u0144czenie<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Chocia\u017c poruszone tutaj zagadnienia nie wyczerpuj\u0105 tematu kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej, kt\u00f3ra sama w sobie jest bardzo szerok\u0105 dziedzin\u0105 in\u017cynierii, powinny one rzuci\u0107 odrobin\u0119 \u015bwiat\u0142a na to zagadnienie. Uda\u0142o mi si\u0119 przedstawi\u0107 poj\u0119cie kompatybilno\u015bci, spos\u00f3b jej zapewnienia i weryfikacji.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy mie\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce <strong>przed EMC nie ma ucieczki<\/strong>. Wymagania stawiane projektowanym urz\u0105dzeniom b\u0119d\u0105 systematycznie ros\u0142y razem ze wzrostem liczby pracuj\u0105cych we wsp\u00f3lnym \u015brodowisku elektromagnetycznym urz\u0105dze\u0144. Praktyka nakazuje my\u015ble\u0107 o zapewnieniu kompatybilno\u015bci elektromagnetycznej ju\u017c od pierwszych dzia\u0142a\u0144 projektowych, praktycznie od tworzenia samych za\u0142o\u017ce\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dobrze zbudowane urz\u0105dzenie duch\u00f3w si\u0119 nie boi<\/strong>. Gdyby jednak okaza\u0142o si\u0119, \u017ce zak\u0142\u00f3caj\u0105 one spokojny sen in\u017cynier\u00f3w projektant\u00f3w, nie nale\u017cy popada\u0107 w panik\u0119. Nale\u017cy <strong>wezwa\u0107 \u0142owc\u00f3w duch\u00f3w<\/strong>. Zadzwo\u0144 do nas, <a href=\"https:\/\/sii.pl\/oferta\/inzynieria\/\" target=\"_blank\" aria-label=\"zadzwo\u0144 do Sii (opens in a new tab)\" rel=\"noreferrer noopener\" class=\"ek-link\">zadzwo\u0144 do Sii<\/a>, a nasi \u0142owcy duch\u00f3w oczyszcz\u0105 tw\u00f3j projekt!<\/p>\n\n\n<div class=\"kk-star-ratings kksr-auto kksr-align-left kksr-valign-bottom\"\n    data-payload='{&quot;align&quot;:&quot;left&quot;,&quot;id&quot;:&quot;25519&quot;,&quot;slug&quot;:&quot;default&quot;,&quot;valign&quot;:&quot;bottom&quot;,&quot;ignore&quot;:&quot;&quot;,&quot;reference&quot;:&quot;auto&quot;,&quot;class&quot;:&quot;&quot;,&quot;count&quot;:&quot;10&quot;,&quot;legendonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;readonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;score&quot;:&quot;5&quot;,&quot;starsonly&quot;:&quot;&quot;,&quot;best&quot;:&quot;5&quot;,&quot;gap&quot;:&quot;11&quot;,&quot;greet&quot;:&quot;&quot;,&quot;legend&quot;:&quot;5\\\/5 ( votes: 10)&quot;,&quot;size&quot;:&quot;18&quot;,&quot;title&quot;:&quot;\u0141owcy duch\u00f3w w walce z zaburzeniami pola elektromagnetycznego&quot;,&quot;width&quot;:&quot;139.5&quot;,&quot;_legend&quot;:&quot;{score}\\\/{best} ( {votes}: {count})&quot;,&quot;font_factor&quot;:&quot;1.25&quot;}'>\n            \n<div class=\"kksr-stars\">\n    \n<div class=\"kksr-stars-inactive\">\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"1\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"2\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"3\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"4\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" data-star=\"5\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n    <\/div>\n    \n<div class=\"kksr-stars-active\" style=\"width: 139.5px;\">\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n            <div class=\"kksr-star\" style=\"padding-right: 11px\">\n            \n\n<div class=\"kksr-icon\" style=\"width: 18px; height: 18px;\"><\/div>\n        <\/div>\n    <\/div>\n<\/div>\n                \n\n<div class=\"kksr-legend\" style=\"font-size: 14.4px;\">\n            5\/5 ( votes: 10)    <\/div>\n    <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Chyba ka\u017cdemu z nas zdarzy\u0142o si\u0119 spotka\u0107 ze zjawiskiem zak\u0142\u00f3ce\u0144 na ekranie telewizora, kt\u00f3re powstaj\u0105 w momencie w\u0142\u0105czenia w domu &hellip; <a class=\"continued-btn\" href=\"https:\/\/sii.pl\/blog\/lowcy-duchow-w-walce-z-zaburzeniami-pola-elektromagnetycznego\/\">Continued<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":585,"featured_media":25525,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_editorskit_title_hidden":false,"_editorskit_reading_time":0,"_editorskit_is_block_options_detached":false,"_editorskit_block_options_position":"{}","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[1316],"tags":[1628,1523,288,1126],"class_list":["post-25519","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-development-na-miekko","tag-normy","tag-iso","tag-inzynieria","tag-pcb"],"acf":[],"aioseo_notices":[],"republish_history":[],"featured_media_url":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Lowcy-duchow-czyli-zaburzenia-pola-elektromagnetycznego.jpg","category_names":["Development na mi\u0119kko"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25519"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/585"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25519"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25519\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25655,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25519\/revisions\/25655"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25525"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25519"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25519"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sii.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25519"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}